Romuald Hazoume

Warsztaty dla dorosłych #3

Cheri SambaJak co piątek, spotkałam się z grupą uczestników warsztatów dla dorosłych realizowanych w ramach projektu AFRYKA | SZTUKA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA. Tym razem tematem przewodnim była globalizacja (Globalizm i sztuka, cz. I: Wpływ globalizacji na sztukę Afryki).

Zastanawialiśmy się nad tym czym jest globalizacja, jakie były jej przyczyny, jakie niesie ze sobą skutki i jaki wpływ wywarła na sztukę Afryki Subsaharyjskiej. Wielu artystów żyje dziś między dwoma światami – krajem pochodzenia i miejscem w którym przyszło im, żyć. Często są to Stany Zjednoczone, Wielka Brytania, Francja lub Niemcy. Z perspektywy Zachodu w swojej twórczości rozliczają się ze skutkami globalizacji – przeszłością kolonialną, wyzyskiem ekonomicznym, unifikacją i homogenizacją kulturową (zjawisko aiport art/touristic art). Tematy takie podejmują w swoich dziełach m.in. Yinka Shonibare, artysta nigeryjskiego pochodzenia działający od lat osiemdziesiątych w Londynie, Romuald Hazoume, Meschac Gaba, Quattra Watts, Mary Sibande, czy twórca politycznych komiksów, Nigeryjczyk Lemi Ghariokwu. Krytykę globalizacji podejmują także malarz Cheri Samba, Pascal Marthine Tayou, Mbongeni Buthelezi.

PREZENTACJA #3

WARSZTATY>>>

Warsztaty dla dorosłych #2

Steve Bandoma; z uprzemości artystyDrugie z cyklu warsztatów dla dorosłych w ramach projektu AFRYKA | SZTUKA SPOŁECZNIE ZAANGAŻOWANA poświęcone były znaczeniu i wpływowi tradycyjnych kultur afrykańskich na twórczość współczesnych artystów wizualnych (Współczesna sztuka Afryki wobec tradycji).

W trakcie spotkania sięgnęłam do twórczości wielu artystów nowoczesnych i współczesnych, którzy sięgali do motywów i tematów zaczerpniętych z tradycyjnych kultów, obrzędów i rytuałów, którzy wykorzystują motyw maski, fetysza czy tradycyjnych tkanin. Wraz z uczestnikami zastanawialiśmy się nad definicją tradycji, jak jest rozumiana w kontekście kultur Afryki i jakim transformacjom ulega.

Omówiłam pokrótce twórczość Georga Lilanga’i, tanzańskiego artysty, który na swoich obrazach olejnych przedstawiał człekokształtne postaci mashetani, będących personifikacją ludzkich przywar, a także Twins Seven Seven, malarza nigeryjskiego, sięgającego do motywów z wierzeń ludu Joruba, Cypriena Tokoudagba’y i Francoisa Thango. Istotnym nurtem jest także rzeźba neotradycyjna – czyli taka która stanowi kontynuację tradycyjnej rzeźby kultowej/rytualnej, ale wplatająca w wachlarz motywów elementy zaczerpnięte ze współczesności, jak w twórczości benińskich artystów Kifouli i Amidou Dossou czy Johna Goba’y  ze Sierra Leone, który sięga do pan-afrykańskiego motywu Mami Wata. W malarstwie, które jest dziedziną dość młodą, ponieważ zostało wprowadzone wraz z zakładanymi w czasach kolonialnych (pocz. XX w.) szkołami i uczelniami wyższymi, artyści nowocześni tacy, jak Nigeryjczyk Ben Enwonwu, łączyli techniki klasycznej sztuki zachodniej z motywami i kolorystyką afrykańską.

Motyw fetyszy odnajdziemy w twórczości kongijskiego malarza i rysownika Steve’a Bandoma’y, mieszkającego w RPA  i tworzącego akwarelowe rysunki z motywem fetysza nkisi, odzianego we współczesne „fetysze”, Pascala Marthine Tayou, Kameruńczyka, który wykonał m.in. serię Pouppes Pascale – fetyszy z szkła. Do motywu maski sięga w swojej twórczości Romuald Hazoume z Beninu, Meschac Gaba, Calixte Dakpogan, zaś tradycyjne tkaniny takie, jak tradycyjne nigeryjskie adire, aszanckie kente czy kangi wykorzystują do realizacji swoich dzieł Kenijka Grace Ndiritu, południowoafrykański artysta Lawrence Lemaoana.

PREZENTACJA #2

WARSZTATY>>>

Warsztaty dla seniorów #2

Warsztaty dla seniorów odbywają się w innym trybie niż spotkania w ramach warsztatów dla dorosłych, gdzie więcej miejsca poświęcam na pogadankę z wykładem. Seniorzy posiadający zupełnie odmienną ode mnie perspektywę i świadomość historyczną sami prowokują do dyskusji na tematy historii kolonialnej, podobieństw kolonizacji Afryki z historią PRL-u. Dziś rozmawialiśmy o kolażu – technice, do której bardzo często sięgają współcześni artyści, czerpiący także z tradycji swoich ludów, których motywy wzornicze czy tematy pojawiają się w ich pracach. Tworząc własne kolaże rozmawialiśmy o twórczości Quattara’y Wattsa, Pascale Marthine Tayou, Goncalo Mabunda’y, Owusu Ankomaha, Romualda Hazoume, Calixte’a Dakpogana, Kifouli’ego Dossou’a oraz o znaczeniu maski w tradycyjnych kulturach afrykańskich i przemian w formie i znaczeniu jakim ulegają.

Foto (niestety z komórki:/)

CAM00057 DSC00005 DSC00004 DSC00003 DSC00002 DSC00001 CAM00054 Warsztaty dla seniorów

 

Calixte DAKPOGAN

calixte dakpoganRzeźbiarz beniński. Urodził się w 1958 roku w rodzinie kowala, dorastał w dzielnicy Goukoumé Porto-Novo, w dzielnicy boga żelaza Oguna. Wraz z bratem Théodore, prowadził warsztat samochodowy, który stał się dla niego źródłem materiału do prac plastycznych.

Tworzy rzeźby, instalacje i maski z materiałów wtórnych, opadów i śmieci, które znajduje na ulicach – długopisów, drutów, zapalniczek, grzebieni, telefonów, kabli, płyt gramofonowych, kapsli, łyżek itp.  Sięga do tematu voodoo, tradycyjnych wierzeń i mitologii  Beninu. Jego inspiracją jest twórczość Romualda Hazoume.

Dzieła Calixte i Theodora Dakpoganów znajdują się w kolekcji współczesnej sztuki afrykańskiej Jeana Pigozzi’ego.

Wystawy:

2010, African Stories, Marrakech Art Fair, Marrakech
2007/2008, Why Africa?, Pinacoteca Giovanni e Marella Agnelli, Turin, Italy
2007, Masques rituels et contemporains, Fondation Jean Paul Blachère, Apt, France
2006/2007, 100% Africa, Guggenheim Museum Bilbao, Spain
2005, African Art Now : Masterpieces from the Jean Pigozzi Collection, Museum of Fine Arts, Houston
2005, Arts of Africa, Grimaldi Forum, Monaco, France
2000, Rendering Visible : Contemporary Art from the Republic of Benin, October Gallery, Londyn
2000, Partage d’Exotismes, 5th Biennale de Lyon
2000, Fait Maison, Musée international des arts modestes, Sète, Francja

Bibliografia:

Thomas Fillitz, Zeitgenössische Kunst aus Afrika: 14 Gegenwartskünstler aus Cote d’Ivoire und Benin, Wien 2002, p. 171-187

***
oprac. Małgosia Baka-Theis

Zbiór dzieł na Pinterest >>>
Biografie >>>

Romuald HAZOUMÈ

haz460Urodzony w 1962 r. w Porto Nuovo. Rzeźbiarz i malarz pochodzący z Republiki Beninu.

Jego dzieła eksponowane były na wielu wystawach zbiorowych (2010/2011 The Global Africa Project, MAD – Museum of Arts and Design, New York; 2009 Against Exclusion, 3rd biennale of Contemporary Art, The Garage Center for Contemporary Culture, Moscow, Russia; 2008 Angaza Afrika – African Art Now, October Gallery, London; 2007 From Courage to Freedom – El Anatsui / Romuald Hazoumè / Owusu-Ankomah, October Gallery, London; 2004-2007 Africa Remix, Dusseldorf; Hayward Gallery, London; Centre Pompidou, Paris; Mori Art Museum, Tokyo; Moderna Museet, Stockholm, Johannesburg Art Gallery, Johannesburg, South Africa; 1999 Liverpool Biennial: International Festival of Contemporary Art, Liverpool, UK
1992 Out of Africa: Contemporary African Artists from the Pigozzi Collection, Saatchi, Gallery, London) i indywidualnych (m.in. 2012 Cargoland – October Gallery, London; 2010 Romuald Hazoumè: My Paradise – Made in Porto Novo, Gerisch-Stiftung, Neumünster, Germany; 2007 La Bouche du Roi: An artwork by Romuald Hazoumè, The British Museum, London, England; 1998 Romuald Hazoumè, Art Gallery of New South Wales, Sydney, Australia). Nagrody: 2009 3rd Biennale of Contemporary Art, Moscow; 2007 Arnold-Bode-Preis, Documenta 12, Kassel; 1996 Geoge-Maciunas-Preis, Wiesbaden

Tworzy dzieła sztuki z produkowanych masowo, ogólnie dostępnych i pozbawionych wartości materiałów. Z pustych karnistrów, uzupełnianych innymi elementami z ODZYSKU, tworzy maski lub bardziej rozbudowane instalacje,  jak na przykład  prezentowana na Documenta XII w Kassel łódź „Marzenie”. Karnistry nie są materiałem przypadkowym stanowią bowiem świadectwo nielegalnego handlu benzyną w Beninie. O swoich dziełach mówi: Tradycyjne maski afrykańskie nie istnieją już praktycznie w Afryce. Znajdują się w wielkich muzeach a popyt na nie jest bardzo duży, bo można je sprzedawać bardzo drogo. Na to zapotrzebowanie odpowiadam: chcecie masek – oto one! Odsyłam ludziom z Zachodu to, co do nich należy, to znaczy odpadki produkowane przez społeczeństwo konsumpcyjne.

Jego dzieła znajdują się w wielu europejskich i amerykańskich kolekcjach muzealnych, jak również  w największej prywatnej kolekcji współćzesnej sztuki afrykańskiej Jeana Pigozzi’ego (The Contemporary African Art Collection – CAAC).

Oprac. Małgorzata Baka-Theis

Zbiór dzieł na PINTEREST >>>

BIOGRAFIE >>>